14.3 OS MOVEMENTOS MIGRATORIOS EXTERIORES.

mayo 28, 2012

Entradiña: España foi, un país de emigrantes, aínda que hoxe converteuse nun centro importante de inmigrantes.

14.3.1 Destinos da emigración española.

Houbo dous destinos principais:

-A máis sobresainte foi a que se dirixiu a América. Tivo o seu punto álxido durante os séculos XVI e XVII. No século XIX e principios do XX volveu aumentar.

Tras a Guerra Civil, a emigración española a América medrou de novo, aínda que sen adquirir a importancia do pasado. Os destinos máis importantes foron os países iberoamericanos.

– Outro destino importante de emigración foi europa. Os traballadores españois emigraron a países como Alemaña, francia ou Suíza, atraidos polos seus altos niveis de desenvolvemento.

Procedían sobre todo de Andalucía e Galicia, entre os emigrantes predominaban os homes novos, en especial do medio rural.

 

14.3.2 Cara a un país de inmigración.

Actualmente españa é un centro de inmigración, hoxe os inmigrantes son un 10% da poboación.

As súas taxas de natalidade e fecundidade son superiores á dos nacidos en España. sen a súa chegada, o país estaría moito máis avellentado.

podemos distinguir dous procesos:

– Na primeira fase, nos anos oitenta os estranxeiros residente procedían de países de occidente, centro e norte de Europa. A maior parte de eles eran xubilados.

– nunha segunda fase, desde 1900, chegaron aos países numerosos cidadáns de Europa doleste, así como de latinoamerica, norteafrica e asiáticos

 

14.2 ESTRUTURA E DISTRIBUCIÓN DA POBOACIÓN EN ESPAÑA.

mayo 28, 2012

14.2.1 Unha repartición moi desigual.

A poboación española presenta unha distribución irregular. A súa densidade é inferior á media da UE.

– A rexión central ten unha densidade de poboación que non supera os 25 hab./km2. as excepcións son Madrid e as depresións e vals do Ebro e Guadalquivir.

As densidadesmínimas prodúcense en áreas montañosas.

– Á periferia, hai numerosos municipios onde se superan os 500 hab./km2. Densidades moi altas nas provincias litorais.

 

14.2.2 A estrutura da poboación por sexo.

A poboación española presenta un maior número de mulleres que de homes.

Nas idades máis avenzadas, maior número de mulleres indica a súa maior esperanza de vida.

 

14.2.3 A estrutura da poboación por idade.

A poboación ten unha tendencia ao avellantamento.

Co avellantamento da poboación aumentan os gastos sociais que ten que asumir o Estado.

14.1 A EVOLUCIÓN DA POBOACIÓN ESPAÑOLA

mayo 28, 2012

Entradiña: A evolución recente da poboación española responde ao modelo de transición demográfica, supón o paso dun réxime demográfico antigo, cynhas taxas de natalidade e mortalidade elevadas, a un moderno, con taxas de natalidade e mortalidade baixas.

14.1.1 As taxas de natalidade, nupcialidade e fecundidade.

A mediados do século XIX, a natalidade empezou a descender, produciuse un declive como consecuencia da emigración de españois ao extranxeiro, persoas novas en idade de ter fillos.

A Guerra Civil agravaou máis este descenso.

Desde mediados dos anos cincuenta, o desenvolvemento económico e o aumento da taxa de nupcialidade permitiron a recuperación da natalidade, que alcanzou o máximo entre 1956 e 1964.

A partir deses anos volveu descender ata uns dos niveis máis baixos do mundo. débese ao descenso da taxa de fecundidade, causado en parte pola incorporación da muller ao mercado laboral.

 

14.1.2 A taxa de mortalidade.

A mortalidade comezou a descender dende comezos do século XX. 

Retroceso de mortalidade: aumento do nivel de renda da poboación + procesos médicos que elevaron moito a esperanza de vida.

 

9.6 DESEQUILIBRIOS REXIONAIS.

marzo 12, 2012

9.6.1  Os desequilibrios socioeconómicos e as políticas de cohesión.

O nivel de vida dos cidadáns dos países da Unión Europea é moi elevado, hai un alto grao de benestar.

Aunque tamén hay grandes diferencias entre os estados.

Os fondos estruturais creáronse para disminuir os desequilibrios rexionais e as diferenzas de riqueza. Estes fondos teñen unha dobre finalidade:

Hai dous tipos de fondos estructurais:

-Fondo Europeo de  DEsenvolvemento Rexional (FEDER)

-Fondo Social Europeo. (FSE)

En 1933 formouse o fondo de cohesión, financia infraestruturas de trasporte, proxectos de educación, saúde e mellora do medio ambiente nos países con PIB inferior ao 90% da media da UE.

 

9.6.2 As competencias da UE.

O aumento da competencia da UE significou a cesión de parte da soberanía dos países membros.

Ao principio só se pretendeu poñer baixo unha autoridade común determinadas cuestións económicas.

Actualmente a cooperación é xa moi estreita no campo da: economía, seguridade, xustiza, immigración, dereitos cidadáns ou educación.

 

9.6.3 O orzamento da Unión Europea.

Para levar a cabo os seus proxectos a UE fai un presuposto.

a. A UE recibe os ingresos de dúas fontes:

-Os recursos propios (25% total) Proceden dos dereitos de aduana e do IVE.

-AS contribucións directas qeu achegan os estados da UE (75% total). Cada país contribúe en función da súa riqueza.

b. En canto aos gastos: crecemento económico, emprego e cohesión, agricultura, pesca e o medio ambiente.

 

9.5 AS INSTITUCIÓNS DA UNIÓN EUROPEA.

marzo 12, 2012

ENTRADIÑA: A Unión Europea ten unha serie de intitucións comúns que regulan o seu funcionamento. Sobresaen tres: o Consello, a Comisión e o Parlamento.

 

5.1 O Consello da Unión Europea.

É o principal órgano político da UE, omde están representados todos os gobernos dos países membros.

As funcións do Consello son aprobar as leis europeas e o orzamento da Unión, coordinar as políticas económicas dos estados membros e dirixir a política exterior e de seguridade común.

A presidencia da Unión Europea cambia cada seis mese e desempéñana sucesivamente cada un dos estados membros.

 

9.5.2 A Comisión Europea.

É o motor da UE. O seu presidente é elixido polos gobernos dos países comunitarios e ratificado polo Parlamento. Este está axudado por 27 comisarios, un por cada país membro.

Na comisión traballan a maioría dos funcionarios europeos. a súa sede está en Bruxelas. As funcións da Comisión son: propoñer as novas leis tanto ao consello coma ao Parlamento, xestionar e aplicar as políticas da unión e o orzamento aplicar as decisións do consello e facer cumprir a levislación europea, representar internacionalmente a UE e mediar en posibles conflitos entre os seus membros.

 

9.5.3 O Parlamento Europeo.

Formouse en 1957.

Características:

– Cada cinco anos os cidadáns dos países da Unión Europea elixen un número de diputados proporcional á poboación da cada Estado

-No Parlamento están representados os case 500 millóns de habitantes da Ue.

-A sede do Parlamento Europeo atópase na cidade francesa de Estrasburgo

As funcións do Parlamento:

-Comparte o poder lexislativo co Consello.

-Ten un control democrático sobre a Comisión: aproba ou rexeita o nomeamento dos comisarios.

-Aproba or orzamentos da UE.

9.4 DA COMUNICACIÓN ECONÓMICA EUROPEA Á UNIÓN EUROPEA.

marzo 11, 2012

9.4.1 A Creación da Comunidade Económica Europea.

En 1948, Bélxica, os Países Baixos e Luxemburgo formaron unha reunión aduaneira chamada Benelux.

En 1951 seis países europeos crearon a Comunidade europea do Carbón e do Aceiro (CECA): Alemaña, Francia, Italia, Bélxica, os Países Baixos e Luxemburgo.

O 25 de marzo de 1957, dábase outro paso importante na construcción europea: a firma do Tratado de Roma.

Por ese tratado formábase a Comunidade Económica Europea (CEE) e a Comunidade Europea de Enerxía Atómica (EURATOM), crea un mercado común, mesma autoridade as súas producións de enerxía nuclear.

Os dous aspectos principais da CEE son:

-Formar unha unión aduaneira entre os países membros.

-Adoptar unha política agrícola común.

 

9.4.2 As primeiras ampliacións.

-En 1973 yníronse o Reino Unido, Irlanda e Dinamarca. Agás Italia, a construción europea expandíase cara aos países do norte de Europa.

– en 1981 integrouse Grecia, e en 1986 fixérono españa e Portugal. os países mediterráneos conseguían maior protagonismo en Europa.

-Un paso decisivo na construcción europea sucedeu wn 1992, cando se firmou o Tratado de Maastricht, polo que a CEE se convertía na Unión Europea (UE), se pretendía a unión política.

-En 1995 adheríuse á UE tres novos Estados: Austria, Finlandia e Suecia. O alto nivel de vida dos cidadáns destes países fixo que as negociacións da integración fosen mís fáciles e rápidas. Formárase a Europa dos 15.

 

9.4.3

En 2004 formouse a Europa dos 25, ingresaron na UE dez novos estados:

-catro países de Europa do leste que estiveron baixo o control soviético: República Checa, Hungría, Polonia e Eslovaquia.

-Tres países bálticos que formaron parta da URSS ata 1991: Lituania, Letonia e Estonia.

-Unha república da antigua Iugoslavia: Eslovenia.-Dous países medierráneos: Malta e Chipre.

En 2007 integráronse outros dpus países do leste: Bulgaria e Romanía.

A ampliación cara ao leste significou o ingreso de países cun nivel de renda máis baixos  que a media da Europa dos 15. Isto faiq eu os novos membros reciban a maioría dos fondos, para mellorar a economía das rexións menos prósperas, numerosas empresas abandonan os países ricos da UE, para situarse nos países do leste, con salarios máis baixos.

8.3 OS GRANDES CONXUNTOS XEOPOLÍTICOS E CULTURAIS.

marzo 7, 2012

8.3.1 Espazos xeopolíticos e culturais.

-A xeografía política estuda a organizaciónpolítica das sociedades, as relacións entre os espazos que teñen baixo a súa influencia.

-A xeografia cultural analiza a distribucion e caracteristicas dos grupos culturais así como os efectos que isto orixina na forma de organizar o territorio e a paisaxe

 

8.3.2 O mundo occidental: Europa.

No mundo occidental inclúense os países de Europa occcidental e central, os Estados Unidos, Canadá, Australia e Nova Zelandia. estes espazos xunto con Xapón forman o centro da organización política e económica do mundo.

 

8.3.4 America Latina.

Este espazo comprende os Estados de America do Sur e Central  a demáis de México.

Os procesos históricos de mestizaxe entre poboacións foron distintos dunhas rexións a outras, polo que podemos establecer unha división:

-Estados do Sur teñen fundamentalmente unha poboación de orixe europea.

-En America Central es os países andinos é moi importante a poboación indixena

-No Brazil e en moitas das illas do marCaribe predomina a mestizaxe entre a poboación autóctona e a de orixe africana.

Xeralmente a desigualdade nestas sociedades é enorme. É frecuente a existencia de élites fde ascendencia europea que teñen grandes extensións de terra e controlan o poder político. polo contrario, a maior parte da poboación sofre graves problemas económicos.

A maioría dos Estados sudamericanos foron gobernados por ditaduras militares, case todos estes países evolucionaron cara a sistemas democráticos.

 

8.3.5 O espazo postsoviético.

En 1991 produciouse a desintegración da Unión Soviética e a declaración de independencia das súas antiguas repúblicas, a máis importante das cales é Rusia.

As grandes disparidades económicas e culturais, unidas ao potencial de recursos naturais que ten a zona, fano ser unha fonte de numerosos conflitos.

 

8.3.6 Asia meridional e oriental.

É un amplo espazo xeográfico, que reúne a maioría da poboación mundial, existe rivalidades internas e zonas conflitivas. Politicamente as formas de goberno son moi diversas, pois hai sistemas democráticos e réximes autoritarios.

O recente crecemento económico da rexión fundamentase nun sistema caracterizado por unha debilidade das potencias sociais  e unha repartición moi desigual da riqueza.

 

8.3.7 África.

É o espazo mundial que sofre maiores dificultades económicas. é un dos continentes onde existe unha maior diversidade de linguas e culturas.

As desigualdades sociais e económicas son moi acusadas dentro de cada un dos Estados.

Aínda que moitos Estados africanos comezaron un proceso de democratización, o certo é que aínda se está lonxe de conseguir unha participación real sde todos os grupos sociais na vida política.

 

8.3.7  Oriente Próximo e Oriente Medio.

Esta rexión forma o núcleo do mundo musulmán. Neste territorio conviven ademáis outras relixións, culturas e sistemas políticos, o que provoca numerosos conflitos.

Xeralmente predominan as formas de goberno autoritarias.

este territorio é de vital importancia para a economía mundial, posto que aquí se localizan as maiores reservas de petróleo e gas natural do mundo.

8.2 OS RÉXIMES POLÍTICOS.

marzo 7, 2012

8.2.1 As formas de organización política.

-Estados democráticos: son os cidadáns os que deciden. Eles deciden os seus representantes políticos mediante eleccións libres.

Poden ser repúblicas ou monarquías parlamentarias. nas repúblicas o xefe do estado é un presidente elixido polo pobo. Nas monarquías parlamentarias a xefatura do Estado recae sobre un monarca qeu chegou ao trono por herdanza pero exerce as súas funcións baixo o control das institucións democráticas.

-Estados autoritarios: a poboación carece de liberdade e o poder é exercido por unha persoa, grupo político ou calquer outro tipo de organización suplantando a vondade popolar.

A máisfrecuente é a dictadura. As veces pode chégar ao xenocidio. Nas dictaduras militares, o exercito é quen ocupa o poder. Nas dictaduras totalitarias un partido único asume o control do goberno.

Outra forma de organización autoria son as teocracias nas que o poder está nas mans dunha autoridade relixiosa.

 

8.2.2 Os réximes democráticos: principios e organización.

Os réximes democráticos caracterízanse porque o pobo é soberano, ten o poder para gobernarse a si mesmo.

O dereito de todos os cidadáns maiores de idade a votar nas eleccións é o principio do sufraxio universal.

O Estado de derito significa que todos os cidadáns gozan do pleno exercicio da súa liberdade e dos seus dereitos.

O estado de dereito implica o respecto aos dereitos humanos e un estrict cumprimento da legalidade. establecese unha división de poderes:

-O poder lexislativo encárgase de elaborar e aprobar al leis, a súa sede é no Parlamento.

-O poder executivo corresponde ao goberno. A súa función é poñer en práctica as leis aprobadas polo Parlamento, dirixir a política interior e exterio do Estado.

-O poder xudicial garante o cumprimento das leis a través dos tribunais.

Para regular a organización ten que haber unha Constitució, ha de ser aprobada polos cidadáns nun referendo, nela establécense os seus dereitos e deberes.

8.1 O ESTADO COMO FORMA DE ORGANIZACIÓN POLÍTICA.

marzo 7, 2012

8.1.1 O Estado e as súas funcións.

O Estado é a forma fundamental da organización da sociedade, e consiste no conxunto de institución políticas e administrativas que rexen un país.

A soberanía significa que o Estado representa a autoridade superior no seu territorio e que non depende de ningún outro poder.

emprégase o termo nación para falar de colectivos que comparten unha mesma identidade, os Estados agrupan poboacións que teñen unha mesma historia, tradicións e cultura comúns.

Tamén existen estados nos que conviven comunidades que teñen diversas linguas, ou unha pluralidade cultural ou relixiosa moi grande, nese caso fálase de Estados plurinacionais.

O Estado ten como funcións máis impotantes: desenvolver políticas económicas, sociais e territoriais; garantir o respecto a lei dentro das súas fronteiras; representar e defender os dereitos do país e responsabilizarse da defensa e seguridade da súa poboación.

8.1.2 A organización dos Estados.

Estados unitarios: O poder se exerce desde un único lugar, no que se toman as decisións que afectan ao conxunto do territorio.

Estados federais: O poder repartese entre o goberno federal e os territorios qeu constitúen a federación. Os territorios organízanse mediante órganos de autogoberno.

Estados descentralizados: Son unha forma intermedia entre o estado unitario e o federal, trátase de facer compatible a idea da unidade do territorio cunha descentralización dos seus órganos de goberno.

MAPA POLÍTICO EUROPA.

febrero 27, 2012